Over beginnen met schrijven, deel 1

Als een bezetene worstel ik me door vijf boeken tegelijk (lezen, niet schrijven) en ben ik elk vrij moment van de dag in mijn hoofd bezig met mijn schrijfopdrachten. Ja hoor, Jochem heeft een hobby.

Momenteel volg ik mijn tweede cursus bij de Schrijversvakschool, de cursus Kort Verhaal. Een monster dat me niet loslaat, me vierendeelt en de stukken verorbert. Maar ook een lief, leuk en grappig monster.

Inmiddels heb ik een paar dingen opgestoken die in elk geval voor mij gelden.

En ja, binnenkort hoop ik ook genoeg moed verzameld te hebben om mijn teksten online te plaatsen ;-)

Mind the Gap

In het verleden heb ik me net zo intensief met fotografie bezig gehouden. Hoewel ik zelf het idee heb dat ik met schrijven een stapje dieper ga. Destijds werd ik gewezen op een video van Ira Glass: The Gap, dat gaat over het probleem dat je als beginner je smaak eerder ontwikkelt dan je vaardigheid. En dat je je eigen werk beoordeelt op basis van wat de gevestigde orde maakt.

Je kunt je misschien voorstellen dat het soms niet zo motiverend, om maar niet te zeggen hopeloos voelt, om dat wat ik schrijf te vergelijken met dat van een Tommy Wieringa of Ilja Leonard Pfeijffer. Schrijvers die elke zin, letter, komma en punt schijnbaar zonder enige moeite op de juiste plek krijgen.

Natuurlijk is dat helemaal niet realistisch. Zij hebben bakken ervaring en ze besteden soms jaren aan het schrijven van een boek. En als zij klaar zijn met schrijven wordt het nog geredigeerd en gecorrigeerd, soms meerdere keren.

En toch is dat wat uitgegeven wordt je referentiemateriaal. Dat moet je wel even relativeren.

Voor de cursus hebben we meestal anderhalve week om een fragment van 450 woorden te schrijven. Anderhalve week is best kort als je daarnaast werk en een leven hebt. In die 450 woorden probeer je een sluitend geheel te maken. Dat fragment is niet te vergelijken met een compleet verhaal.

Je moet het toch schrijven

Hoe bepaal je of een idee voor een verhaal werkt?

Tot nu toe kom ik daar eigenlijk alleen achter door het te schrijven.

Uiteindelijk kan het best zijn dat het verhaal me niet aanspreekt. Of dat er dingen niet kloppen. Dat ik iets bedacht heb dat er op “papier” heel anders uit komt.

Een andere keer verrast iets me. Weer een andere keer bedenk ik juist tijdens het schrijven de uitkomst die ik nodig had, waar ik in mijn hoofd niet uit kwam.

Soms blijkt een idee gewoon niet goed te zijn. Misschien denk ik daar over een jaar anders over.

Hetzelfde geldt voor personages.

Als je mij een opdracht geeft om een aantal personages te bedenken, kan ik een hele lijst bedenken en omschrijven. De moeilijkheid voor mij is het selecteren van de personages die ik ga gebruiken en te bedenken hoe ze elkaar tegenwerken of beïnvloeden.

Hoe bepaal je dat?

Juist, door het te proberen. Door te schrijven.

Vaak blijkt dat als iets niet goed is, het me wel weer op andere ideeën brengt.

Schrijven doet meer schrijven

Ze zeggen weleens dat creatieve ideeën vanzelf komen tijdens het maken. Als je er maar aan begint. Dat blijkt voor mij ook tijdens het schrijven. Terwijl ik bezig ben ontstaan allerlei ideeën, zijtakken van het verhaal waar ik aan werk en ideeën voor nieuwe verhalen.

Ik probeer alles dat niet met mijn huidge document te maken heeft zoveel mogelijk weg te zetten in een map met notities.

Alles is al een keer gedaan

Er wordt zoveel geschreven. Er zijn zoveel boeken en verhalen. Alle ideeën lijken al een keer gebruikt te zijn. Ik vind tijd en ruimte als thema bijvoorbeeld heel interessant, maar kijk eens hoeveel boeken er al over tijdmachines zijn geschreven!

Gelukkig komen er nog steeds boeken uit over thema’s die al heel vaak gebruikt zijn. En best veel met originele invalshoeken.

Perfect is inderdaad de vijand van goed

Ik kan nog gerust drie maanden doorwerken aan mijn opdracht voor les 3 (en ik ben bij les 5). Elke keer zie ik wel weer iets dat beter kan. Soms blijkt de verbetering een dag later onzin. Het is productiever en waardevoller om je werk op tijd in te sturen en feedback te krijgen. Vaak op punten waar je zelf nog helemaal niet over had nagedacht. Die kun je dan meteen meenemen.

Perfect wordt het toch nooit. En zeker niet voor iedereen.

Geef nooit op

Geef niet op. Geef nooit op.

Het heeft wel iets van software programmeren

Maar ook weer niet. Iets creëren vanuit niets. Structuren zien, logica, een opbouw, lijnen die elkaar kruisen etc.

En aan de structuur zien of iets goed in elkaar steekt.

Maar poeh, op creatief niveau gaat schrijven zoveel verder.

Hier moet ik nog even over nadenken. Ik kom hier later op terug.

Mogelijk.